Wczytywanie prognozy…
Przebieg na cztery dni
Ten sam dzień, ta sama godzina
Czas polski. Wybierz godzinę z listy, strzałkami lub bezpośrednio na wykresie.
Warunki godzina po godzinie
Co widzi model
Wartości w tabeli
| Godz. | Szansa | ECMWF | ICON | GFS | Wiatr km/h | Kier. | hPa S−P | Wilg. % |
|---|
Warunki to prognozowane dane wejściowe algorytmu (średnia ECMWF, ICON i GFS dla punktów siatki), nie pomiar ze stacji. Wiatr z siatki jest słabszy niż na szczycie i nie oznacza porywów. Schemat Tatr nie jest mapą nawigacyjną, a w przekroju odległości poziome nie są w skali. Algorytm nie stosuje sztywnych progów, tylko waży wszystkie sygnały naraz.
Notos i Zefir: dwa modele
Algorytm liczy szansę halnego z prognoz ECMWF, ICON i GFS. Nie jest kolejnym modelem pogody.
Jak to działa
Prognozy pogody
Kilka razy na dobę pobieramy najnowsze prognozy trzech modeli: europejskiego ECMWF, niemieckiego ICON i amerykańskiego GFS.
Obie strony Tatr
Z prognoz bierzemy warunki po słowackiej i polskiej stronie gór, na grani i w Zakopanem.
Model nauczony na historii
Dla każdej godziny model liczy szansę, że stacje na Kasprowym i w Zakopanem pokażą halny. Uczył się na archiwalnych prognozach i pomiarach.
Średnia i próg
Uśredniamy trzy modele. Jeśli w którejś godzinie dnia średnia przekroczy próg, dzień dostaje alert.
Co to jest halny?
Halny to fen: ciepły, suchy i porywisty wiatr wiejący z południa przez Tatry. Gdy nad Słowacją ciśnienie jest wyższe niż nad Polską, powietrze przelewa się przez grań i spada w doliny. Schodząc, ogrzewa się o ok. 1°C na każde 100 m i wysycha. W Zakopanem robi się nagle cieplej i sucho, a w porywach wiatr potrafi łamać drzewa.
Co znaczą procenty?
To szansa, że w danej godzinie pomiary ze stacji Kasprowy Wierch i Zakopane pokażą halny według naszego detektora. Na kartach dni podajemy największą z szans godzinowych danego dnia, a nie szansę, że halny wystąpi kiedykolwiek w ciągu dnia. Halny zwykle trwa wiele godzin, więc już kilka godzin z szansą 30% to poważny sygnał.
Jak dobrano próg alertu?
Próg dobraliśmy tak, żeby alerty dzienne były jak najbardziej trafne. Notos ma próg 22,5–27,5%, zależnie od tego, na ile dni naprzód jest prognoza; Zefir ma 30% dla każdego dnia. Wyższy próg dawałby mniej fałszywych alarmów, ale przegapiałby więcej halnych. „Blisko progu” oznacza co najmniej połowę progu; to pomoc w czytaniu, nie osobno sprawdzony poziom ryzyka.
Jak trafna jest ta prognoza?
Wyniki testów wstecznych Notosa (v1) na prognozach archiwalnych z lutego 2024 – września 2026, w odniesieniu do dni z halnym według detektora:
| Prognoza na | Wyłapane dni z halnym | Fałszywe alarmy |
|---|---|---|
| dziś | 84% | 19% |
| jutro | 85% | 21% |
| pojutrze | 88% | 20% |
| za 3 dni | 78% | 25% |
To nie jest ocena na żywo ani wynik Zefira. Testy wsteczne bywają zbyt optymistyczne, dlatego zapisujemy każdą prognozę i po zimie 2026/27 sprawdzimy ją na danych, których model nigdy nie widział.
Czym różnią się Notos i Zefir?
Notos (v1, od greckiego wiatru południowego) patrzy na warunki przy ziemi po obu stronach Tatr. Został sprawdzony w testach wstecznych na 0–3 dni i zamrożony 16.10.2026. Zefir (v2) widzi dodatkowo przepływ powietrza na wysokości grani i nad nią. W testach dla prognozy na bieżący dzień dawał dokładniejsze prawdopodobieństwa godzinowe; na 1–3 dni naprzód nie było jeszcze danych, żeby go sprawdzić. Oba modele liczymy równolegle i po zimie porównamy je na tych samych dniach.
Dlaczego modele pogody się różnią?
Każdy model inaczej liczy atmosferę i ma inną rozdzielczość, więc siła i moment przepływu przez Tatry wychodzą w nich różnie. Średnia z trzech jest zwykle trafniejsza niż którykolwiek z osobna. Duży rozrzut między modelami oznacza większą niepewność.
Skąd wiadomo, kiedy naprawdę był halny?
Nie ma oficjalnej, godzinowej listy halnych. Zbudowaliśmy więc własny detektor, który rozpoznaje halny w pomiarach IMGW z Kasprowego i Zakopanego, i sprawdziliśmy go na udokumentowanych dniach z halnym. To nadal przybliżenie, a nie ocena eksperta.
Dziennik prognoz
Każdą prognozę zapisujemy bez późniejszych poprawek. Po zimie porównamy je z pomiarami ze stacji i pokażemy tu wyniki.
| Wydana | Na ten dzień | Na jutro | Na pojutrze | Za 3 dni |
|---|
Ograniczenia
Prognozujemy to, co pokazałyby stacje na Kasprowym i w Zakopanem, a nie halny w całych Tatrach. Model widzi wiatr w uśrednionym punkcie siatki, a nie dokładnie na szczycie. Prognoza na 3 dni naprzód jest mniej pewna niż na dziś.